Showing posts with label Idirlíon. Show all posts
Showing posts with label Idirlíon. Show all posts

8.2.25

Ionsaí Éowyn.

Bhí an ceart ag MetÉireann nuair a thuair siad stoirm faoi leith a bheidh ann in Éowyn! Seo mar a thárla dúinne.

17 Ean:
Chaitheamar seal i mBaile Átha Cliath agus bhí muid ag súil teacht abhaile ar an Sathairn (18 Ean) ach nuair a chualmar an "forógra" ó MetÉiraenn rinneamar cinneadh teacht abhaile ar an Deardaoin.

An oíche sin chuamar a choladh thár timpeall 22:30 agus cé go raibh sé gaothmhar ní raibh sé ró olc.

I rith na oíche chualamar í á láidriú. Bhí Éowyn tagtha. Bhí fothram ard glórach le cloisint agus an ghaoith ag séideadh thár timpeall an tí. Is féidir linn an fhairrige a fheiscint ón tí, Inis Mór amach nuar nach bhfuil sé scammalach nó ceomhar agus uaidh sin níl rud ar bith idir muid agsu Meireacea Theas ach an Atlantach fiáin.

18 Ean:
Am éigin i rith na hoíche theip ar an aibhléis agus nuiar a d'éirigh muid bhí sé fós imithe. Bhí beagáinín taithí ar sin mar thárla sé timpeall dhá mhí roimhe nuair a bhí titim mór sneachta ann a bhris an ceangal idir an chuid seo de Chonamara agus an saol amuigh! Thóg sé beaghnach ceithre lá an ceangal sin a athdhéanamh. Dá bharr sinn bhí cocaire beag campála gáis ceannaithe againn. Mar sin bhí sé éasca uisce a théú.

Bhí tine again i seomra amháin agus lásadh é sin agus is beag ná chaitheamar an t-am ar fad sa seomra sin. Bhí raidío beag againn a bhí ag obair agus diaidh ar ndiaidh chualamar ar ché chomh dona is a bhí a stoirm ar fud na tíre.

Bhí sé fós gaothmhar ach ní raibh sé chomh láidir.

Ansin thug muid faoin ndeara nach raibh na fóin phoca ag obair. Mar sin ní rabhmar i ndán aon eolas a fháil ar chaithin a bheidh sé thár n-ais! Bhí sé ag éirí níos gile agus chuaig mé amuigh le feiscint an raibh aon damáiste déanta thar timpeall an tí. 

Ceangal briste!
Ní raibh mórán damáiste ar an teach seachas roinnt "ridge tiles" a bhí bainte ó bharr an díon. Tá an teach á úsáid mar "node" don leathan bhanda ar Airwire, ("Ag nascadh pobail an Iarthair"),  a thugan seirbhís don cheantair (An Ceathrú Rua Thoir, Leitir Móir agus agsu Árainn) agus bhí se loite ar fad. Buíochas le Dia ní dhearna sé aon damáiste do teach fhéin nuair a thit sé.

Tá gnáth fón - líne talún - againn sa teach agus nauir a rinne mé iarracht teangabháil le h-oifig Airwire i nGaillimh ní raibh sé ag obair. D'fhág sin nach raibh ach Bhí raidió trasraitheora beag againn Mar sin bhíomar i ann an nuacht a chloisint. Ach ar dtús ní raibh le cloisint ach go raibh a stoirm go dona ach ba bheag an méid eolais ar ché chomh dona is a bhí sé ar fúd na tíre. Ba cosúil go raibh Baile Átha Cliath ceaert go leor. Bhí níos mó eolais ag teacht isteach ar Raidío na Gaeltachta ar ndóigh.

Go déanach ar an Sathairn chualathas fothram ón bhfón tí. Bhí se beo arís. Fuaireamar glaoch ó ghaolta linn i mBaile Átha Cliath. Bhíodar ceart go leor agus gach rud ag obair, fónannaí, idirlín, uisce agus cumhacht. Cheapadar gur theip an aibhléis i rith na h-oíche mar bhí na lasca ama stoptha ag amantaí mícheart.

Bhí an fón phóca fós gan comhartha.

Bhí siad ábalta dul chuig an suíomh idirlín dúinn le fáil amach caithin a bheadh an cumhacht thár n-ais againn. Thug sé an Luain ar 21:30 a bheadh sé thár n-ais. Bhíomar ag éirí imníoch faoin mbia a bhí istig sa cuisneoir tár éis an méid sin ama - ceithre lá gan cumhacht.

Bhí mé ábalta glaoch a chuir ar Airwire agus tuairisc a thabhairt ar an loit iomlán ar an aeróg ar an teach.

19 Ean:
Ní raibh aon fheabhas ar chúrsaí. Dúradh ar an Raidío nach mbeadh Aifreann ar bith sa cheantair ar an nDomhnach san. Bhí chuile áit gan cumhacht.

Bíomar ag ullmhú dul a leabadh timpeall leathúir tár éis a seacht sa oíche agus ar mo bhealach thuas staighre thug mé faoi deara go raibh solas ar "extension lead" atá agam. Bhí an cumhacht thár n-ais againn. Bhíomar i ndán breathnú ar an nuacht ar an teilifíseáin agus ag an saol eile!

Bhí athrú ar an bhfón phóca bhí fógra air go mbeidh muid i ndán glaoghanna éigeandála a dhéanamh.

20 Ean:
Bhí se deas cioth a bheith againn ar maidin agus bhí an teas lárnach ag obair. Fós ní raibh Vodafone again ná an idirlín ach bhí fadhb eile ann. Bhí an brú uisce an íseal. Is cosúil nach raibh sé láidir go leor an "tank" thuas san áiléar a líonadh agus nach raibh fhos againn. Ní raibh uisce san seomra folcadh againn ach bhí uisce sa príomh fhoscadh sa chistin ach bhí sé sin an lag. Ach níos dénaí i rith an lae chualamar an tanc á líonadh arís.

21 Ean:
Tá obair le deanamh agam agus bainim an úsáid as an idirlín dó san. Rinne me iarracht dul chuig GTeic, suíomh Údarais na Gaeltachta ach ní raibh aon chumhacht acu ar an Spidéal, An Ceathrú Rua nó ar na Forbacha. Rinne mé teagabháil le comhlucht ríomhaire i mBearna (Computer Troubleshooters) a rinne cúpla jabanna dom le déanaí. Bhíodar sásta go n-úsáidfainn an ceanga a bhí acu ansin. Tá mé thar a bheith buíoch mar ar a laghad bhí mé ábalta beagáinín obair a dhéanamh - a bheith so-fheichthe ar líne!

Idir 22 agsu a 31 Eanáir leann cúrsai mar sin. Ni raibh idirlín ná Vodafón againn. Go tobann ar an Aoine tháinig Vodafone thár n-ais. Glaoigh mé ar Airwire arís agus dúradh liom go mbeidh siad thár n-ais i gcionn cúpla lá.

Mí Feabhra:

Bhí Aifreann ar siúl i Séipéal Mhic Dara ar an gCeathrú Rua ar an Domhnach agus bhíodar fós gan cumhacht ansin. Is cosúil nach raibh cumhacht ag an Cnoch (Indreabhán) cé go raibh sé acu ar an Spidéal. Ar an mbóthar soir go Gaillimh bhí cumhacht ag roinnt áiteann agus ní raibh ag ceantair eile. Is cosúil go raibh cúrsaí i bhfad níos measa ar na bailte sna boithre ar chle agus ar dheis.

Thár n-ais!
6 Feabhra:
Coicís nach mór ón Storm tháinig fear ó Airwire agus taobh istigh de uair nó dhó bhí aerog nua curtha suas aige bhí muid ar ais ar líne arís. Seo an briseadh is mó a bhí againn ó chuamar ár line anseo i gConamara breis is fiche bliain ó shin.

Bhí cáil ar Oíche na Gaoithe Móire i m Eanáir 1839, an tubaist ís mó aimsire in Éirinn go dtí seo ach is cosúil gur raibh gaoth Éowyn i bhfad níos measa. Bhí sé go diona anseo i gConamara ach bhí sé go dona i lár tíre chomh maith rud annamh go bhfios dom. Bhí damáiste le feiceál ar díon Tí Mholly in Indreabhán agus ar Séipéal na Forbacha. Thit ceann de na muileann gaoithe ó thuaidh i gCois Fharraige leis bhí an gaoth chomh láidir san. Ach an damáiste is mó thár timpeall orainn na an briseadh ar chumhacht aibhléise and cúrsaí cumarsáide - gutháin & idirlín.

Ní raibh sé ró dhona dúinne anseo ar an gCaoran. Fuaireamar an cumhacht thár n-ais taobh istigh de trí lá agus tá daoine nach bhfuil ró fhada soir nó siar orainn nach bhfuil cumhacht acu go fóill.

Agus anois tá an chuid ceachtanna le foghlaim againn go leir le bheith ullamh do gcéad uair eile mar deireann na saineolaithe go bhfuil sé le teacht.



* Féach: Ceangailte (22/1/2007) - ár gcéad ceangail leis an leathan bhanda!

14.5.21

Cá bhfuil do chuid sonraí?

Bhí fadhb againn ar an Ceadaoin. Theip go tobann ar ár gceangail leis an idirlín ar an maidin.

Is i spota dubh ó thaobh an idirlín atá Caorán na gcearc. Tá seirbhís acu leath míle soir uainn agus agus tá seirbhís siar i Ros a'Mhíl acu chomh maith ó na comhluchtaí móra - Éircom, Vodafone, agus comhluchtaí fhóin eile. Mar sin tá mise ag brath ar chóras gan sreang - Airwire "Ag Nascadh Pobail an Iarthair!" Agus tá seirbhís an shásúil uatha i gcónaí.

Chuireadar teachtaireacht i bhfoirm téacs ar an bhfón phóca ag rá go raibh "ionsaí DDoS" ar an líonra acu ag chuir isteach ar chúrsaí ach go rabhadar "ag obair air an fhadhb."

D'éirigh leo gach rud a chuir ina ceart go luath sa tráthnóna (15:00) agus bhí gach rud ceart go leor arís.

Ansin inné is cosúil go raibh fadhb ag tuairisc.ie. Dúradh nach raibh fáil ar a aimsitheoir aonfhoirmeach acmhainne (URL). Chuireadh giolch amach uatha "Tá fadhbanna teicniúla ag óstach tuairisc.ie faoi láthair, rud a fhágann go mb’fhéidir go bhfuil deacrachtaí ag daoine áirithe teacht ar an suíomh faoi láthair." Tár éis cúpla uair a chloig bhí cuile rud i gceart arís.

Níos deanaí bhí giolch ó Tús Áite, clár Fhachtna Uí Dhrisceoil ar 17:00 gach tráthnóna ar Raidío na Gealtachta: "Ár leithscéal ach tá fadhb theicniúil againn leis na podchraoltaí faoi láthair. Tá súil againn go mbeidh siad ar an suíomh amárach ar a dhéanaí." Agus thugadar nasc eile.

Ansin ar maidin chualamar faoin fhadhb ar an gréasán Fheidhmeannacht na Seirbhíse Sláinte (FSS) agus go raibh gá leo an córas a dhúnadh síos ina iomláine ar eagla na heagla. Dúradh gur ionsaí bogearraí éirice a bhí faoi deara. Cuireadar giolch amach ar maidin (i mBéarla ar ndóigh) ag rá go raibh "ionsaí bhogearraí suntasach ar chórais TF FSS." agus "Táimid tar éis an réamhchúram a dhéanamh maidir lenár gcórais TF go léir a dhúnadh..."*

Chuir comhghleacaí i Meiriceá alt suimiúil chugam**.  Dúirt oifigeach sínsearach i Rialtas SAM go raibh méadú as cuimse ar na hionsaithe bogearraí éirice. "Is cinnte nach rud nua é an bhagairt sin ... tá méadú 300% ar an mbliain roimhe sin." Dearbhaigh sé go rabhadar "ag fás níos sofaisticiúla, níos minice agus níos ionsaithí."

"Ní i Meiriceá amháin," mar dúirt an fear eile!

Ní maith liomsa an bealach atá chuile dream, bancanna, coimisinéirí ioncaim agus eile ag brú orainn an tidirlíon a úsáid in gcónaí. "Ní mór duit tú fhéin a chlárú ar líne" a deirtear linn go ró mhinic. Ach cé chomh sabhálta is atá na sonraí a roinneann muid leo? Ní mór dúinn a bheith ar ár n-aire!

Ionsaí mór haiceála ar chóras Fheidhmeannacht na Seirbíse Sláinte  (Nuacht RTÉ 14/5/2021)

** Alt foilsithe ag CNN (Béarla 11/5/2021)

12.1.20

Ó choiscéim amháin!

Ná chuir an sonas ar athlá!

Is minic a bhím ar an gcóras giolcaireachta, twitter,  agus mar sin tagann mé ar teachtaireachtaí Úna-Minh (is my first name) Caomhánach anois is arís. Bíonn na comhroinnte uaithe beagáinín eicléictiúil ach seacha sin ní raibh mórán ar eolas agam fuithí.

Bhí fhios agam gur scríobh sí leabhair* faoin a saol agus mar sin bhí áthas orm nuair a thug m'iníon cóip den leabhair don Nollaig dom. Ó tháinig mé anseo go Conamara agus mé ag éirí níos sine is gnáthach liom leabhair i mBéarla a seachaint. Mar sin b'é seo an chéad leabhair i mBéarla a léigh mé le fada.

Thaithin agus níor thaithin sé liom ag an am céanna. Thaithin a sceal go mór liom. Léiríonn sé an saol soineanta mar pháiste ina clann grámhar i gCiarraí. Thosigh le le turas streachlánacht a máthair tré bacanna maoirleathasach i dtíortha iasachta agus an toradh áthasach an naíonán beag a thabhair abhaile go Ciarraí.  Léiriú ar an nath atá sa leabhair aici: "An turas is faide sa saol tosaíonn sé le coiscéim amháin!" Insíonn sí an scéal faoin a saol lena máthair agus a Daideó. Bhí an thionchar aige-san uirthí agus ar a dearcadh ar an saol agus ar ndóigh ar a grá dá chontae agus don theanga. Ar bhealach ba gnáth saol pháiste i dteaghlach grámhar i gCiarraí tré súile an pháiste.

Ansin bhí sí fásta agus ina scoláire i gcathair mór Bhaile Átha Cliath. Léiritear ar chonas ar roghnaíodh an cúrsa triú léibhéal agus ar chonas ar éirigh léí lena chomh-dhaltaí - ón tuaith, "culchies," cosúil leithí féin.

Saol eile ar fad a bhí ann taobh amuigh den gcoláiste!  Is ansin a tháinig sí ar idirdhealú ciníoch don chéad uair. Tá fhios againn go léir faoin am seo go bhfuil ciníochas beo anseo in Éirinn (agus cosúlacht ann go bhfuil sé ag fás!). Ar bhealach is cosúil go raibh sé ann i gcónaí is dócha. Nuair a bhí mise óg bhiodh boscaí ag bailiú airgead do na misiúnaithe - do na "black babies!" Nach ciníochas fo-chomhfhiosach a bhí ansin? Tá cuir síos an mhacanta aici ar ionsaí ghránna a thárla dí nuair a maslíodh go uafásach í. Rinne sí gearán leis an Gardaí agus gabhadh a té a mhaslaigh í. Is uaidh sin a d'fhoghlaim conas déileáil (más sin an focal) le na maslaí , neamhthuiscint nó neamhchúram a thárlaíonn dí ina tír féin. Bhí sé spéisiúl an faoiseamh a fuair sí nuair a roinn sí a scéal ar-líne.

Sa cuid deireannach den leabhair tá cuir síos ar an míthuiscint maslach (ciníochas?) a bhíonn á fhulaingt ag an nGaeilgeoir go ró-mhinic. Mhothaíos go raibh a cuid seo den leabhair dírithe ar lucht an Bhéarla, go mór mór iad siúd a raibh meas acu ar an dteanga ach ar chúis amháin nó ar chúis eile nach raibh sí acu. Tá an bhéim curtha aici ar an idirlín - is cluichire idirlín í. Agus mar a dúradh thuas tá Una-Minh gníomhach ar na meán-shóisialta. Is íontach an obair atá ar siúl aicí don teanga ar líne ach caitheadh mé a rá nár thaitn an chud sin den leabhair chomh mór san liom. Seans go bhfuil mé ag éirí ró shean?

D'fhoghlaimíos rudaí nua as an leabhair, go mór mór an cabhair a thugann dearcadh dearfach don duine atá ag fulaingt. Tá an leabhair breacha le coraí cainte nó sean nathanna (cuid acu sílim nach bhfuil chomh sean sin)! An tabhacht atá le cúlra seasta grámhar don bpáiste ag fás aníos. Agus ar ndóigh chuala mé tearmaí nua an chluichire idirlín mar "fardal," "pointí beochta,""masla an mhála tae!" Tá mé ag foghlaim fós! Agus chuala mé den chéad uair ar Twitch!

Tá an leabhair dúnta agam anois agus ar chúl thug mé díreach anois go bhfuil scríofa: "Tá teanga láidir sa leabhar seo a d'fhéadfadh a bheith déistineach do dhaoine áirithe!" Agus bhí!  Ach ba focail Béarla iad ar ndóigh!

* Anseo - Úna-Minh Kavanagh 
ISBN:978-1-84840-749-7
Foilsithe 2019: New Island Books, Baile Átha Cliath.

16.4.18

Cé tá ag breathnú ort?

Bhí mé i gCorcaigh i rith na deireadh seachtaine. Is ag comhdháil ar chibearshlándáil sna tionscail próisis a bhí mé. Tá an-chaint i láthar na huaire ar seo agus ar sabháltacht ar líne.

Bhí neart cainte ar chonas proiséas a neartú agus a chosaint ó ionsaithe bíodh siad mailíseach nó tionóisceach. Agus bhí agus tá neart le foghlaim ag tionscaileoirí agus innealteoirí faoi seo. Tá athrú sontasach tagtha i réim anois i gcóras proiseála ó tháining an ríomhaire agus go h-áirithe ó tháinig an idirlín i réim. Tá fhios ag gach éinne faoi haiceáil agus go bhfuil dainséar ann gcónaí. Tá an taithí anois againn ar rabhanna ó na bancanna gan passanna a thabhairt amach d'éinne eile.

Lé déanaí tá caint faoin mí-úsáid atá á bhaint as cuntaisí mheain-shóisialta mar facebook. Ar bhealach is aisteach go bhfuil íontas ar dhaoine faoin mí-úsáid gur féidir a bhaint as an eolas a roineann siad le facebook - nó lé h-aon chóras ar líne. Is léir nár thuigeadar gur córas oscailte atá ann.

I measc na rudaí a bhí á thabhairt mar samplaí ag ceann de na cumhlachtaí bhí an clúdach cheamrá seo. Tá ceamara chomhtháite i mbeagnach gach ríomhaire glúine. Tá sé indeanta ag haiceálaithe dul isteach i do ríomhaire agus spiaracht a dhéanamh ort trén gceamra. Má chuirtear an paiste seo ar chró nó súil an cheamra. Stopann sé sin mí-úsáid  bhaint as an gceamra ag duine anaithne! Ar ndóigh ní mór cinntiú go bhfuil an maidhc múctha chomh maith. Cé nach mbeadh siad i ndán rudaí a fheiscint tá sean ann go gcloisfaí thú!

Bímís cúramach!

8.11.14

Bígí ag rocáil seachas i measc charraigreacha chrua Chonamara!

Ó scríodh an píosa seo tá geallúint eile againn ón Rialtas go mbeidh seirbhís ioncurtha le h-aon áit ar domhain againne faoi...2020....

Idir an dá linn is mar seo atá chúrsaí ag an gCaorán.

I rith na seachtaine seo caite bhailigh mór-uaisle idirlín an domhain ag Cruinniu Mulaigh an Ghréasáin nó an Websummit (Béarla).  Dár le h-eagair fhocal an Irish Time (8 Samh'14) bhí sé cosúil le Féile Rock agus fiú an fear fhéin, Bono, i láthair lena bheannacht a thabhairt ar imeachtaí! Agus ar ndóigh Enda Kenny fhéin ann ag maoimh ar twitter "#websummit Great opp to tell Irish story to International media!" (4 Samh'14) agus "...A powerful message that Ireland is among the Internet capitals of the world." (6 Samh'14)

Bíodh acu!

Anseo, áfach, faoin dtuath, i gcroí lár Chonamara, ní féidir linn teacht ar na rudaí nua íontacha a bhí mar ábhar phlé ann de bharr gan leathan bhanda ceart,  an "cearta daonna" seo, le fáil againn. Sea is féidir liomsa facebook agus twitter a úsáid an cuid is mó den am ach má tá rud éigin mar fís nó pacáiste móra a chuir i r-phoist chuig chustaiméir nó soláthraí is minic a theipeann air nó ar a laghad tógann sé an t-uafás ama.

Ag feitheamh!
Ní gá linn ach breathnú ar an tógra nua i bhfoilsitheoireacht na Gaeilge, Tuairisc.ie, a bhí ag lorg áit i nGaeltacht Chonamara agus theip ortha aon áit a bheadh oiriúnach ó thaobh sheirbhíse idirlín de níos faide siar ná Bearna! An féidir le h-éinne "croí lár na Gaeltachta" a thabhairt ar Bhearna?

Ach anseo timpeall 20 km siar ó Bhearna tá sé thar a bheith deacair suí ag breathnú ar MTS nó Maolra féin is obair chrua ar son na cúise é, ag stopadh agus ag tosnú agus ag lódáil....

Agus ná labhair liom faoi Skype...

Tá 18% de mhuintir na tíre idir  sé mbliain déag agus cúig bliain déag agus trí scór nár úsáid an idirlíon ríamh! Agus timpeall 50% idir seasca agus seachtó cúig nach raibh ar líne riamh agus gan aon amhras an cuid is mó acu ina gcónaí faoin dtuath. (Figiúirí ón bPríomh Oifig Staidrimh).

Tá Airí Rialtas ag gealúint (arís) go bhfuil siad ag obair ar an fhadhb, Pat Rabbitte an duine deireannach a mhol go mbeadh seirbhís 21ú chéad ag gach duine sa tír. Agus cá bhfuil Pat Rabbitte anois?

Ní mise é seo ach tuigim a chás - an dtuigeann Rialtas Bhaile Átha Cliath?

• Alt i mBéarla san Irish Times (iti.ms/1ADJQkA) a spreag an píosa seo uaim! 





27.7.12

Tárlaíonn athraithe! Arbh eol duit?

Seo aistriú a roinn Andy Caomhánach, a bhíonn ag caint ar Raidío Gaeltachta ar nithe a bhaineann leis an dteichneolaíocht nua - riomhairí, an idirlíon agus an rud ar a glaoghtar na "meáin sóisialta!" Físeán a chruthaigh Acadamh Ghaoth Dobhair atá bunaithe ar an físeán cáiliúil, "Shift Happens". Dírithe ar muintir na Gaeilge agus muintir na hÉireann. Bain Sult as!