Gaudete!

Ó thárla nach bhfuil sagart ina chonaí sa pharóiste a thuile ní bhíonn Aifreann ar an Domhnach ann.

Ní maith liom an socrú nua.

Fleasc Aidbhinte
Séipéal na Tulaí*

Ó bhí mé óg bhí maidin Domhnach socraithe seasta - éadaigh néata, aifreann agus bricfeasta mór. Ní fhios agam conas an Domhnach a céiliúradh anois!

Chuaig mé ag an tAifreann aréir agus bhí slua cuíosach mór ann ach bhi mé fhéin faoi dhúlagar de short éigin. Bhí an oíche ceomhar fuair oighreach - má tá a leithéid de focal ann!

Lasadh an coinneal bán dearg - "rósach" a tugtar do ag an liotúirgeoir!  Thosaigh an tAifreann mar is gnáth. Tosaíodh ar an an gcéad léacht, píosa ón mBíobla, Ísáidh fáidh:

"Bíodh áthas ar an bhfiántas agus ar na taltaí spalptha, bíodh áthas ar an talamh gan saothrú agus tagadh sé faoi bhláth, tugadh sé bláthanna áille mar thoradh, déanadh sé lúcháir agus canadh sé le háthas."

Go tobann bhí áthas de chineál éigin ar mó chroí-se, "Misneach, ná bíodh faitíos oraibh ... " a lean an léitheoir agus bhí mo intinn agus mo chuid smaointe éadrom le cineál fuscailt - scaoileadh lúcháir de short éigin.

Nach íontach cumhacht an fhocail scríofa go mór mór nuair is Briathair Dé atá ann.

---

* An fleasc sa séipéal ó Bhláthanna & Brontanais Charoline, Indreabhán. Is féidir í a aimsiú ar Facebook.

Breathnaigh nó féach?

Bhíos ar aifrenn ar maidin! Is minic a théim ann agus go dtarlaíonn é gan mórán aird á thabhairt agam ar an míorúilt a thárlaíonn ag an mbórd ann faraoir. Agus is ró mhinic a léitear na ceachtanna, na sailm agus an soiscéal agus seanmóin athmhachnamhach as t-sagairt bhoicht agus ní hamháin nach smaoiním ortha níos déanaí ach ní féidir liom a rá tár éis dom an séipéal a fhágáil cad a dúirt sé nó cén ábhar a bhí sna léachtaí nó sna sailm.

Inniú bhí mé ag brionglóid agus na leachtaí á léamh nuair a chuala mé focail ón psalm á rá ag an léitheoir. Sa paróiste againne tá aistriú go teanga na ndaoina curtha ar na scrioptiúr agus mar sin tá blas Chonamara ar na píosaí a léití ag an aifreann. Mar sin tá difríochtí idir iad agus an aistriú oifigiúl nó caighdeánach.

Seo an píosa - is ó Salm 32 (nó 33 i mBioblaí eile) mar a léadh ar maidin é:

"Breathnaigh,
tá súile an Tiarna ortha siúd a bhfuil a eagla,
ortha siúd a chuireann a ndóchas ina bhuanghrá,
agus fuadóidh sé a n-anam ón mbás, agus cothódh sé iad in am an ghorta."

B'é an focal "fuadóidh sé" a tharraing m'aird. Ní smaonóinn féin ar an focal sin a úsáid ach nach bhfuil sé go deas? Nach léiríonn sé an dóchas agus an lúcáir gur cóir a bheith i gcroí gach Críostaí?

Agus seo an aistriú oifigiúil den bpíosa céanna:

"Féach, tá súile an Tiarna ar lucht a eaglaithe,
orthu sin a chuireann a ndóchas ina bhuanghrá,
chun go bhfuadódh sé a n-anamacha ón mbás
is go gcothódh sé iad in am an ghorta." 

Go bunúsach tá an brí ceannann céanna ag an dá aistriú ach nach bhfuil an ceann a léadh inár Séipéal ar maidin níos dearfaí. Deireann ceann amháin go mbeidh Dia uilechumhachtach ag déanamh rud éigin chun rud éigin eile a dhéanamh. Sa ceann eile ach sa ceann a chuala mé ar maidin tá sé ag breathnú orainn agus tá sé chun muid a cothú nó a sabháil ón mbás. Agus nach bhfuil "Breathnaigh!" i bhfad níos deise na "Féach?"

Nach ait na rudaí a chuireann ag smaoineamh muid?

Céiliúradh!

11 Meán Fomhair! Beatha spiordálta agus chorpartha!

D'éiríomar go moc ar maidin álainn sa chathair ársa seo na Róimhe.

Ceathardha blian ó sin, mar a dúradh cheanna, pósadh sinn agus mar chuid de chéiliúradh ar sin socraíodh ag ár ndeartháireacha aifrinn a céiliúradh faoi Eaglais N Peadair i séipéil na nGael atá tiomnaithe in onóir N. Columbáin – an naomh ó Beannchar a chuaig chomh fada soir ag craobhscaoileadh an chreidimh,  a bhunaigh mainistir i mBobbio (Iodáilis) na hIodáile sa bhliain 614. Séipéal an-bheag atá ann agus is mór an onóir d'aon tír a leithéid a bheith chomh chomhgharach le tuama Pheadair.

Ós rud é gur Céadaoin a bhí inti bhí “Udienze” mór na seachtaine leis an bPápa nua Prionsias agus nuair a bhí an Aifreann thart shiúlamar trén eaglais mór agus gan mórán daoine ann agus shiúlamar amach an príomh doras amach sa chearnóg. Bhí slua mór bailithe ann romhainn cé nach raibh an Pápa le teacht go dtí i bhad níos déanaí. Bhí sé le bheith ann ag leatha uair tár éis a deich agus bhíómar ann ag timpeall a h-ocht ar maidin. Bhí mo dheartháir i ndán suíochán íontach fháil taobh leis an “stáitse” le suíochán an Phápa. Síocháin ar nglaoghtar "bacciamano" ortha mar tá an seans ann buaileadh leis agus é ag imeacht ón stáitse. Bhí radharc íontach air agus é ag labhairt.

Seo a dúirt sé leis an slua ollmhór:

La Chiesa Madre dei cristiani (Video) [Arabo, Croato, Francese, Inglese, Italiano, Polacco, Portoghese, Spagnolo, Tedesco]

Nuair a bhí rudaí oifigiúla thart tháining an Pápa anuas ón ardán agus chuaigh chuig na daoine a bhí baillaithe thár timpeall taobh thiar na barracáide. Labhair sé linn ar feadh neomad nó dhó. Tá Spáinis ag mo dheartháir agus mhínigh sé leis an bPápa go rabhamar daiched bliain pósta agus d'iarr orainn le meangadh gáire. "Cé a d'fhulaing an chuid is mó?" Beir sé greim ar ár ndá lámha agus bheannaigh sé muid. Dúirt mise leis (i mBéarla) go rabhamar ag guidhe ar a son agus d'fhreagair sé go raibh géar gá lenár gcuid paidreacha dó! Is duine faoi leith gan aon amhras é agus chuaigh sé i bhfeidhm orainn go mór! Beannacht Dé leis!

Ina a dhiadh sin chuamar siar go dtí baile beag iascaireachta Fumacino, Tá sé in aice le cheann d’aerphortanná na Róimhe, Leonardo Da Vinci. Bhí béile íontach again ansin sa proinnteacht Bastinellí (Iodáilis), ceann de na cinn is fearr dár liom. Má tá tú sa Róimh aon am is fiú tiomáint amach ansin agus togha de h-iasc blasta an Mheán Mhuir a thriál agus cóicearacht mar is ceart. Sílim go scrífinn faoi na béilte a bhí againn ar an turas.

An tráthnóna sin togadh chuig áit eile nár chualmar caint faoi go dtí gur chuamar ann. Eataly (Iodáilis) an t-ainm atá an áit agus d’fhéadfá IKEA an Bhia a thabhairt ar an áit. Is cosúil go bhfuil siopaí eile doe chuid Eataly i gcathrache eile mar Tokyo agus Nua Eabhrach.

Caoga bliain ó shin!

Caoga bliain agus an lá seo bhíos i gCorcaigh le Bráthaire na Toirbhearta thuas ar Sr na Blárnán!

Bhí an tUachtarán Ó Cinnéide, JFK na Stáit Aontaithe, le teacht agus ligeadh amach muid le dul thíos chuig an gcathair. Bhí ceamra beag bosca agam agus scannán beag follamh istigh ann. Chuaigh mé thíos chuig Halla na Cathrach. Bhí mé i mo sheasamh ag cúinne Céibh na hAontachta agus an droichead isteach go Sr Anglesea (Sr Inis Mhóin?).

Tháinig sé anuas in ingearán ag Dún Uí Choileáin agus anuas ansin tré Sr. Phádraig agus an Meall Theas agus ansin casadh ar dheis thar an droichead inár dtreo agus ansin ar chlé isteach chuig príomh doras Halla na Cathrach. Bhí an slua ró mhór agus dá bharr san theip orm pictiúr a fháil ann.

Ach bhí fhios agam cá raibh sé le dul nuair a bhí na searmanaisí thart sa halla. Cheap mé go mbfhéidir go mbeadh am agam brustú ar aghaidh i dtreo na áite sin tré na cúlsráideanna gau ag an deireadh d'éirigh liom áit compórdeach a fháil ag cúinne Br Victoria agus Bóthar na Páirce Láir. Buíochas le Dia bhí oráid an fhada ag Árd Maora Chorcaí - bhí sé luaite ag an Uacthtarán féin - agus bhí na himeachtaí fós ar siúil sa halla nuair a shrioch mé an áit agus cé go raibh an-chuid daoine ann bhí radharac maith agam ar an mbóthar. (Seo scannán gearr - 9 neom - ar YouTube ar an ocáid!)

Agus ansin go tobann bhí an caint go léir thart agus bhí sé ar an mbóthar arís. D'éirigh orm pictiúir réasúnta soiléar a ghlacadh agus chuir mé isteach im albam ghriangrafanna é chomh luath agus a réaladh é. Seo an pictiúir agus scríbhinn fear óg fiche bliain d'aois - agus chuir mé an dáta mícheart faoi - thárla sé ar an 28ú lá Meitheamh 1963.

Mo léan, taobh istigh de cúig mhí bhí muid ag dul síos arís chuig Aifreann ar son anama ár gcuairteoir uasal a tháinig abhaile ón Iarthair.

Ar dheis Dé go raibh sé.

Seo nasc chuig scannáin faoin gcuairt (Béarla)!

Missale Romanum

Tíonóldh an t-ochtú cruinniú den gCoiste Sapienti le iniúcadh a dhénamh ar aistrúcháin nua an Missale Romanun i gCnoch Mhuire idir an 30 Lá Eanáir agus a 4ú lá Feabhra 203.

Bhí An Dr Ró Oirmh Michael Neary, Árdeapag Thuama mar cathaoirleach. Bhí An Dr Ró Oirmh Philip Boyce, Easpag Rath Bhóth, An Dr Ró Oirmh Brendan Kelly, Easpag Achadh Conaire, An Dr Caitríona Ó Dochartaigh, An Moinsíneoir James Ó’Brien, An tUas Brian Ó Donnchadha agus an tAthair Joseph Briody, Rúnaí, i láthair ag an gcruinniú freisin.

Rinne an coiste trácht ar fuílleach ábhair sa Mhissale Romanum, mar Aguisíní 2-5; Aifrinn Mhóideach; Aifrinn Deasghnathach; Coisreacháin Maighdean; Glacadh Módhanna Daoine Rialta, 7rl; Tiomóntas Eaglaise agus Altóir chomh maith le hAifrinn agus paidreacha le haghaidh riachtainisí agus ocáidí éagsúla. Luadh agus moladah arís ard-chaighdeán na dréachta tríd is tríd.

Cuireann an scrúdú seo deireadh leis an gcéim seo d’iniúcadh an dréachtaistriú ar an mbealach go críochnú An Leabhar Aifrinn Rómhánach go luath.

Tathar ag súil leis an gcéad cruinniú den gcoiste sa Róimh i mí Bealtaine 2013.

Máiméan

Bíonn an oilthreacht bliantúil go dtí Máiméan ann ar an gcéad Domhnach i mí Lúnasa de gnáth.

Deirtear gur sean-áit pagánach atá i Máiméan ach san 5ú aois tháinigh Pádraic, Aspal Éireann, chuig a bearna seo sna sléibhte Mám Tuirc agus bheannaigh sé tailte agus muintir Chonamara. Mar sin is thachtach an áit é do phobal Chonamara ó shin agus tá nós phatrúnachta san áit ón am sin anuas.

Se an tAth Micheál Mac Gréal S.J., a chuir crot eagraithe ar an oilthreacht agus an suíomh mar atá sé anois. Tógadh seipéil beag - Cillín Phádraigh in aice leis an uaimh nó cuasán beag a glaoghtar Leaba Phádraic air. Tá stáisiún na croise ann agus dealbh Phádraic agus é óg snoite ag Clíona Cussen sna hochtóidí.

Tá carraigh aifreann ann leis, mar is cosúil gur anseo a céiliúradh an Aifreann naofa in aimsir na péindlithe.

Tá sé éasca go leor dul ann, níl sé leath chomh deacair leis an dreapadóireacht ar Chruach Phadraig ó thuaidh. Is siúlóid deas é ón mbóthar N59 in aice leis an Srath Salach nó ón mbóthar idir Mám agus An Líonáin. Agus is aoibhinn go deo iad na radharcanna le feiscint ann.

Pádraic, Aspal Éirinn guidhe orainn!

Missale Romanum - iniúcadh ag dul ar aghaidh!

Bhí cruinniú le déanaí sa Róimh den Chuallacht um Dheabhóid Dhiaga agus Disciplín na Sacraimintí (Iodáilis) agus bhí an Coiste Sapienti (Eagnaí) i láthair. Comhlacht comhairleach is ea an Coiste seo don Chuallacht um Dheabhóid Dhiaga agus Disciplín na Sacraimintí maidir le téacsanna liotúirgeacha sa Ghaeilge. Faoi láthair tá sé ag plé le hathbhreithniú ar an aistriúchán Gaeilge ar an Missale Romanum atá molta. B'é seo an cúigiú cruinniú den gCoiste seo. {Tá ráiteas níos iomláine ar shuíomh Árd Deoise Thuama (Béarla)}

Seo hiad baill an Choiste a bhí i láthair: Pilip Ó Buaidhe, Easpag Rath Bhoth, Breandán Ó Ceallaigh, Easpag Achadh Chonaire (Iar SP sa Spidéal), An tOllamh Padraig Ó Riain, An Dr. Caitríona Ó Dochartaigh, Brian O Donnchadha, An tAth Micheál O Loingsigh, An tAth Joseph Briody, An tAth. Anthony Ward, Fo-Rúnaí, An Mons. James O’Brien.

Bhí An Cairdinéal Antonio Canizares Llovera (Spáineach), Maor na Cuallachta,  a bhí sa cathaoir. Gabh sé buíochaa le baill an Choiste as an cabhair a thud siad don Chuallacht i rith na bliana agus iad ag iniúcadh agus ag athbreathniú ar an aistriúcháin Gaeilge atr an Missale Romanum (Leabhar Aifrinn). Bhí dócas air go bhfaigheadh an taistriú nua formheas nó cead iomlán go luath!

Moladh árd-chaighdeán an obair go dtí seo ag an gcruinniú. Rinne an Easpag Ó Buidhe tuairisc ar aistriú ar ábhar breithiúnach atá mar reamhrá sa Missale Romanum agus glacadh leis seo.

Deineadh plé ar fhéilire Eaglasta na hÉireann agus glacadh le tuairisc ón Ollamh Ó Riain.

Bhuail baill den gcoiste seo leis an bPápa féin ag gnáth fháiltiú ar an gCéadaoin (9 Bealtaine).

• Seo an ráiteas oifigiúil ón Vatacáin ar shuíomh Thuama! (15/5/2012)