Muirir theaghlaigh

Fuair mé an fhoirm sa Post Oifig áitiúil ach ní féidir é a íoch ann.

Fine Gael & cáin réadmhaoin sna nochadaí

Ní mór duit an fhoirm a líonadh - agus dul thar n-ais chuig an Post Oifig agus stampa agus ordú phoist agus an rud a chuir ar aghaidh go seoladh éigin i mBaile Átha Cliath - cé go ndeireann siad gur chun mhaoiniú a thabhairt do na hÚdarás Áitiúil.

Níl fhios ag éinne cén fáth nach n-úsaidtear an Post leis an gcáin seo a íocadh. Tá i bhfad níos mó oifigí acu ná mar atá ag aon Údarás Áitiúil agus tá fhios ag chach cá bhfuil Oifig an Phoist áitiúil. Cén fáth nach n-úasáidtear iad?

Agus an fhoirm féin? Cén fáth atá siad ag lorg sloinne mo mháthair, nó an t-ainm ar mo pheata. Cén fáth ma uimhir teileafóin agu fón phóca, seoladh ríomh phoist? Cad as a dtagann mo chuid uisce? (Níl tuairim agam.)

Tá an t-eolas atá mise le thabhairt dóibh acu cheanna mar íocaim cáin gach bhliain. Muna bhfuil fhios agam cé mé ní mise faoi deara. Má íocaim é níl mé ach seoladh an tí agus an cineál teach - rud aisteach níl siad ag lorg eolas ar cé chomh mór is atá sé. Teach, Árasán agus Mionárasán atá luaite.

Níl mé chomh mór san i gcoinne an cáin, agus is cáin é. Muirir a deireann siad ach is cáin é. Ach tá siad ag dul á bhailliú go tútach, ciotach.

Ar dtús rinne siad iarracht an rud ar fad a fhoilsiú agus a bhailiú ar líne ach fuaireadar amach nach bhfuil an idirlíon ag gach éinne agus an cuid againn atá ar line ní ró láidir an ceangal leis atá againn. Agus thugadar droim láimhe dóibh siúd a déanann iarracht a chuid ghnó a dhéanamh tré Gaeilge tré gan leagan Gaeilge den suíomh a chuir ar fáil ag an am céanna agus an ceann Béarla. Agus ansin bhí fadhb ann acu leis an suíomh mar níor ghlach sé le cártaí áirithe.

Agus ansin go déanach chinneadar fógra a chuir chuig gach teach sa tír agus teip glan ar an scéim sin.

Níl tuairim acu conas scéim a reachtáil, scéim gur ceart dó a bheith simplí go leor. Tá na seoltaí acu de gach cáiníocóir sa tír tá an seoladh de gach duine atá ag fáil pinsen nó cunamh stáit. Ní cosnódh sé mórán níos mó ná an méidh atá caite acu cheanna sonrasc a chuir chuig gach duine acu seo le nóta ar a bharr muna bhfuil teach agat chuir é seo ar ais.

Símplí agus lochtach ach meas tú an bhfuil sé níos measa ná an praiseach atá déanta acu?

Ní déarfaidh mé tada faoi eagla an domhain atá curtha acu ar shean-daoine agus pinsinéirí ar fud na tíre.

Tá botún beag ar an bhfoirm clárúchán a léiríonn an míchuram atá le  feiscint sa scéal seo go léir ó thosaigh an Aire Hogan ar a fheachtas:

Ar an ábhar seo is fiú éisteacht le Olivia O'Leary ar Drivetime inné (20/3/2012) I mBéarla ar ndóigh: "..what happens when you don't do your homework..."

Suíomh nua don óige

Sheol Cúla4 suíomh nua idirlinn do dhaoine óga inniu.

Ar an láithreán nua www.cula4.com, is féidir sult a bhaint as cluichí idirghníomhacha Mr Men - ó Miss Grianmhar, go Mr Láidir, go Mr Leisciúil, tá 24 carachtar ar fad ann agus cluiche le n-imirt ag gach duine acu. Agus níl siad ach ina thús, beidh tuilleadh cluichí ag teacht go luath, ina measc Olivia agus Dinosaur Train.

Tá eolas le fáil ar an suíomh freisin faoi na cláir a bhíonn gach lá ar Cúla4 agus ar Cúla4 na nÓg; tá deis féachaint ar chuid de réalta Cúla4 agus breathnú ar na pictiúir a sheolann an lucht feacanna chuchu! Is féidir breathnú ar chuid de chláracha Cúla4 ag aon am, agus ó aon áit ar domhan.

Maraon leis an suíomh nua, tá E Litir Míosúil seolta mar fhoinse eolais do thuismitheoirí agus do mhúinteoirí, a thabharfaidh eolas ar chláracha Chúla4 agus a thabharfaidh roinnt leathanaigh spraíúla le íoslódáil do na gasúir.

Na Rósanna!

Agus Lá na mBan thart fuarathas na pictiúirí seo ó Chlub Chonradh na Gaeilge i nGaillimh. Bhí Comórtas Chlub Áras na nGael inné (Deardaoin 8ú Marta), i rith Seachtain na Gaeilge.

Buaiteoir Michelle Doocey, ó Béal Easa, Co. Mhaigh Eo, le Rós Chlub Aras na nGaeilge 2011 Áine Payne, agus Fear an Tí Eoin Mac Diarmada, atá mar aghaidh Seachtain na gaeilge 2012. 

Na Rósanna go léir- Aisling Ní Chonghaile, Bernadette Ní Chadhain, Michelle Doocey, Orla breathnach agus Shauna Mic Réamainn. 

Táid ag teacht! An mbeidh tusa ag rith?

Tá an earrach linn gan amhras cé gur earrach an fhliuch féin é! Ní féidir mórán a dhéanamh sa gháirdín fiú dá mbeadh an fonn sin orm!

Tá an bliain ag dul ar aghaidh ar ndóigh agus lá 'le Phádraig ag deireadh na seachtaine se chugainn. Tá na airí go léir ag dul thár lear don lá mór. Chuala mé an liosta ar an raidío agus is beag áit nach bhfuil chun aire nó foth-aire a fheiscint. Pé scéal é beidh muide sa bhaile agus tá neart ar siúil - nó ag rith b'fhéidir ba cirte a rá!

Tá traidisiún i dtír na Báscach rás mar sin thár timpeall na tíre, an Korrika, (4 Theangach -Bascais, Béarla, Fraincís, Spáinis) a rith gach dara bhliain ó na hochtaidí ar aghaidh agus is as sin a tháinig an bun smaoineamh do RITH 2012. Ar ndóigh bhí nós ag Árd Rí na hÉireann turas a dhéanamh thar timpeall Éireann chun a chumhacht a dhaingniú tré gialla a bhailiú ó na ríthe tuaithe! Anois is féidir a rá gur ionann RITH 2012 ná pobal na hÉireann ag sealbhú na hÉireann do na nGael.




Beidh siad i nGaillimh ar an 16ú lá den mhí ar a bhealach go hÁrainn áit a mbeith deireadh leis ar lá 'le Pádraigh féin i gCill Rónain. Anseo i gceantar na Tulaí beidh siad ann timpeall a sé tráthnóna ar a bealach go Ros a'Mhíl. Tathar ag súil le slua mór amuigh le cabhrú leo. Bhí an-spóirt ann an uair deireannach agus le cúnamh Dé beidh sé níos fearr i mbliana.

Tá sé ag tosú i dTír Chonaill, i nGaoth Dobhair amárach agus leanfaidh siad ar aghaidh ó shin ag rith tré  Tír Eoghain, Co. Doire, Co. Aontroma, Co Ard Mhaca, Co. Muineacháin, Co. na Mí, Baile Átha Cliath, Co. Chill Dara, Co. Ceatharlaigh, Co. Laoise, Co. Tiobrad Árainn, Co. Luimnigh, Co. an Chláir go dtí go shroiseann siad Co na Gaillimhe agus Árainn.

Na chéad "Daffs!"

Inniú Lá Vailintín, agus mo Vailintín féin i bhfad ó bhaile inniú! Ag smaoineamh uirthi ar feadh an lae! Chaill sí céad bhlathú lus an chromchinn sa ghairdín againne.

Comhairthe eile earraigh!

Tá dhá dhán cháiliúil faoi an mbláth i mBéarla agam. Dán beagáinín brónach Robert Herrick, "To Daffodils" agus ceann áthasach Wordsworth a bhfuil níos mó cháil air, "Daffodils!"

Ná dein dearmad gur ar an 23ú lá den mí seo atá Lá Lus an Chromchín ar son Chuman Ailse na hÉireann!

Moladh go deo le Dia!

Agus mar críoch éist le Seán Monahan ar a Vailintín fhéin!

Stampaí do na nGael

Gach bhliain bíonn An Post ag lorg moltaí don chlár na stampaí. Tógann sé cuíosach fada ar mhuintir An Phoist a naigne a dhéanamh suas agus is cosúil gur sin an fáth go mbíonn ar dhaoine smaoineamh ar rudaí gur chóir dóibh iad a chomóradh. Tá an teolas go léir le fáil (i mBéarla ar ndóigh) ar suíomh an Phoist anseo: Stamp Programme!

Brian, Impire na nGael
941-1014AD

Deireann siad go mbeadh fáilte roimh aon moltaí roimh an 29 Feabhra 2012 don bhliain 2014!

Seo roinnt moltaí atá agamsa:
• Cath Chluain Tarbh agus bás Bhriain Bóirmhe: 1014 (Míle Bhliain)
• Tús an Chead Chogadh Domhanda comóradh 100 Bliain.
• Dónal Ó Corcora (1864-1964) Caoga bliain óna bhás! Údar, Péintéar, Scolaire. Údar "The Hidden Ireland"
• Pádraig Ó Siochfhradha - An tSeabhach - (1883-1964) Caoga bliain óna bhás, Údar Jimín Máire Thaidhg agus Seanadóir.
• Ar an 23 Feabhra 2004 a ceapadh Seán Ó Cuirreáin ina chéad Choimisinéir Teanga de réir Acht na dTeangacha Oifigiúla 2003. Tá deich mbliana á chomóradh mar sin ar a oifig sa bhliain 2014.

Tá an-chuid eolais le fáil faoi daoine agus a ndátaí le fáil in ainm.ie. Is fiú go mór breathnú ar na leathanaigh sin.

Is ceart go mbeadh na Gael á gcomóradh ar stampaí agus níl ach na Gael chun iad a mholadh!

Táirne eile i gcónra an tuath!

Tá mé ag éisteacht le Pádraic a' Táilliúra ar  an raidío  ar maidin. Is faoin gcáin nua seo ar humair múnlaigh nó dabhachanna séarachas atá sé ag caint.

Táirní Chónra

Ní dóigh liom go raibh muintir na Gaeltachta chomh oibrithe faoi chúrsaí agus atá siad faoi láthair. Feictear dóibh go bhfuil an Rialtas seo idir Ruairí Quinn agus Phil Hogan ag iarraidh deireadh leis an nGaeltacht, agus an tuath "Béarlach", tré na scoileanna beaga a dhúnadh agus cáin so-bhreis a chuir ortha ná mar atá ar dhaoine atá ina gcónaí sna cathracha agus sna bailte.

Bhí na sluaite ann ar son na scoileanna beaga, "Ruairí Quinn, Éist Linn!" agus is cosúil nach ag éisteacht atá sé. Ar ndóigh ó thaobh na Gaeltachta de níl mórán íontas ann nuair nach féidir ach le 1% d'fhoireann na ranna sin i ndan a chuid ghnó a dhéanamh i nGaeilge!

Mar an gcéanna le cás na scoileanna tá ceist na dabhachanna go mór i mbéal an phoball anseo. Bhí timpeall 500 taobh amuigh Teach Laighean le déanaí. Anois tá suíomh idirlíon ag an gluiaseacht seo, Mo thír dhuchais féin! Ansin is féidir a n-achainí ar líne a shíniú.

Earrach Éireann

Tá an grian ag taitneamh taobh amuigh agus tá chuile duine i "humour" mhaith - mé fhéin san áireamh! Nach íontach an athrú a déanann lá álainn dúinn?

Tá an-chuid ag tárlúint so ghrian faoi láthair, stoiremeacha láidir, spotaí, agus tá an saineolaithe ag ceapadh go shroisfidh gaoth geomaighnéadach eile sinn ar an Aoine. Is gaoth mar sin atá mar cúis leis na Gealáin Thuaidh a bhí le feiscint i dtuaisceart na tíre le deanaí.

Ach is fearr liomsa gnáth teas agus solas na gréine. Éiríonn sí ar maidin a éitilíonn anoir go tráthnóna nuair a théann sí ina coladh samh arís!

Smaoinigh mé gur seo Lá 'le Bríde agus smaoinigh mé ar a iomann:


Gabhaim molta Bríde
Ionmhain í le hÉirinn
Ionmhain le gach tír í
Molaimis go léir í.


Lóchrann geal na Laighneach
A'soilsiú feadh na tíre
Ceann ar óghaibh Éireann
Ceann na mban ar míne.


Tig an Geimhreadh dian dubh
A' gearradh lena ghéire
Ach ar Lá 'le Bríe
Gar dúinn earrach Éireann.


Go mairfidh an aimsir mar atá sé inniú!

• Seo píosa deas a scríobh Aonghus Ó hAlmhain: "Muire na nGael!"

Ag foghlaim ceannaireachta ....

Bhí mé ag breathnú ar an ndíospóireacht sa tSeanad inné ag éisteacht leis an gcaint, cuid de a bhí go maith. Thosaigh mé ag smaoineamh ar an bealach a athraíonn an chuid daoine nuair a théann siad isteach sa bpoilitíocht.  Éiríonn siad cineál cúramach. Bíonn siad beagáinín coimeádach.

Féach ar a tharlaíonn do lucht an fhreasúra nuair a théann siad i gcumhacht. God tobann níl freagra na ceiste, níl eochair na fadhbe, ró éasca.  "Nuair a d'oscail muid na leabhar...." "Caithfimíd an ceist a iniúcadh!"

Ar amhairí an tsaoil chonaic mé píosa ó Seth Godin, an maragóir Meiriceánach, faoin ceannaireacht sa bpoilitíocht bunaithe ar an conspóid faoi cinsearacht (SOPA) ar an idirlín agus an iarracht a bhí ar siúil níos mó chumhacht a thabhairt don rialtas suíomhanna a dhunadh síos in ainm "cóipceart a chosaint!" Theip ar an acht sa chás seo ach...amach anseo? Cá bhfios!

Pé scéal é cheaop mé gur fiú go mór an píosa seo (Béarla) ó Seth Godin a léamh. Bain taitneamh as!

• Nuair a léigh mé Seth Godin don chéad uair scríobh mé píosa i mblag mo chomhluchta anseo (Béarla 10/10/2009).

Mo cúig soicind déag cháil!!

Léitear facebook agus twitter in an-chuid áiteacha agus nuair a fuair mé amach narbh raibh mé i ndán aon eolas faoin Muirear conspóideach Teaghlaigh a fháil ní hamháin gur scríobh mé chuig an Coimisinéir Teanga ach léirigh mé mo chuid míshastacht ar facebook agus ar twitter.

"Ní féidir liom é a íoch!"

Bhí freagra beagnach ar an toirt ó Oifig an Choimisinéara ag rá go raibh siad ag fiosrú an scéal. "Tá sé geallta i scéim teanga na Roinne Comhshaoil go gcuirfear ábhar statach ar shuíomh ar fáil go dátheangach agus go mbeadh aon seirbhís idirghníomhach ar líne curtha ar fáil go comhuaineach i nGaeilge agus i mBéarla.

"Bhí an méid sin meabhraithe don Roinn roimh na Nollag agus tugadh le tuiscint dúinn go mbeadh fáil ar leagan Gaeilge den suíomh." Dúradar go rabhadar ag fiosrú an scéil leis an Roinn Chomhshaol.

Taobh istigh de dá uair a chloig fuair mé glaoch ó RnaG ag iarraidh agallamh a dhéanamh agus craoladh é sin ar an Luain. Dúras narbh fhéidir liom an cáin nua seo a íoch mar nach raibh aon eolas agam i dteanga ársa na nGael!

Leagan Gaeilge más é bhúr dtoil é

Bhí ormsa dul go Baile Átha Cliath ar mo ghnó fhéin ar an lá sin. Agus mé ann fuair mé scairt ó TG4 agus ar amharaí an tsaoil bhí mé le bheith in aice le Montrose (Ceanceathrú RTÉ) agus bhíodar i ndán an agalamh a dhéanamh ansin uair nó dhó sular craoladh é ar an nuacht ar a seacht.  Níor mhair sé i bhfad ach sé mo chúig soicind déag de cháil é!

Má tá éinne ag iarraidh cóip shínithe dem phictiúir tá siad le fáil ar phraghas reasúnta ach scríobh chugam!

Agus céard faoin gcáin? Déanam pé teangabháil a dheinim leis an Rialtas i nGaeilge agus níl mé chun an nós sin a athrú anois. Má bhrisim an dlí bíonn orm íoch as ach má bhriseann an An Roinn Comhshaoil, Pobail agus Rialtais Áitiúil a dlí féin?????

Míol mór Iomaí!

Caisealóid an focal atá ag an foclóir ar an míol mór marbh a tháinig isteach ar an dtrá ar Oileán Iomaí in Iarthar Chonamara i rith na Nollag.

Chuamar thiar ann len é a fheiscint ag an Deireadh Seachtaine.

Áit deas í Iomaí, oileán íseal in aice leis an gCladach Dubh. Is féidir siúil nó tiomáint chuig an oileán fiú nuair atá sé ina lán trá. Tionánamar trasna agus rinneamar an charr a pháircéal ar an dtrá. Ní rabhamar ró chinnte cá raibh an ollphéist mór ach chonaiceamar daoine ag siúil ó dheas agus leanamar é ag dreapadh thar na carraigreacha.

Tár éis leath-uiar a chloig shroich muid tráín bheag agus ag a bár bhi corp an mhíol mór ina luí ar a thaobh. Bhí sé íontach mór agus cé go raibh boladh áirithe ann ní raibh sé ró láidir.

Is cosúil nach bhfuil fhios ag na h-údaráis céard is ceart a dhéanamh. Tuairscíodh go raibh an Comhairle Chontae le cruinniú a bheith acu - ollchruinniú is dócha!

Chuamar thár n-ais chuig an carr ar an mbóthar a bhí i bhfad níos éasca ná an dreapadóireacht a rinneamar le dul ann! 

Ag breathnú isteach?

Chruthaigh an Nollaig go maith do TG4 de réir na bhfigiúirí féachana ó Nielsen TV Audience Measurement Ireland (Béarla), an miosúr oifigiúil teilifíse in Éirinn. Léiríonn na torthaí sin don tréimhse ó Oíche Nollag go Lá Caille gurb é an cainéal Gaeilge an t-aon chainéal dúchais ar éirigh leis scair fhéachana níos airde a fháil faoi Nollaig ná a ghnáth-scair i rith na bliana.

D’fhéach os cionn 2.7 milliún duine ar TG4 le linn na féile, 70% den phobal a d’fhéach ar aon teilifís i rith na Nollag.

Thuill an cainéal scair fhéachana 3.4% i rith na Nollag agus bhí TG4 sa cúigiú háit ar fad san ord tosaíochta teilifíse in Éirinn don fhéile, trí áit níos airde ná a ghnáth-ionad sa margadh i rith na bliana. Níl féachaint i dTuaisceart Éireann ná ar Sheinnteoir TG4 ar www.tg4.tv sa mbaile agus i gcéin ná ar threalamh taifeadta pearsanta in Éirinn san áireamh leis na figiúirí féachana teilifíse sin.

Ar na cláracha a thuill lucht féachana suntasach faoi Nollaig 2011 do TG4 bhí Rugbaí Beo (Mumha v Connachta) agus Ray McAnally, M’Athair ar Lá ‘le Stiofáin, agus Geantraí – Na Chieftains 50 Bliain agus an clár faisnéise Michael D – Rás go dtí an tÁras ar Lá Nollag.

Deir Ardstiúrthóir TG4, Pól Ó Gallchóir, gur ábhar sásaimh agus misnigh iad na figiúirí seo dó. “Glactar leis go bhfuil an iomaíocht Nollag ar an gceann is géire ar fad sa margadh teilifíse in Éirinn,” a dúirt sé “agus is mó fós an dúshlán anois ó tá an rogha cainéal ag fairsingiú agus na modhanna féachana ag méadú ó mhí go mí. Cruthaíonn na torthaí seo go bhfuil meas agus éileamh ar an rogha sainiúil ábhair atá ar fáil ar an gcainéal s’againne, go háirithe ag an tráth speisialta seo den bhliain.”

Féach leis ar an an alt seo faoi TG4 san Irish Times 4/12/2011 (Béarla)

Cuireadh ón sagart!

Tá cónaí orainn-ne i bPáróiste an Chnoic i gCois Fharraige (Árd Deoise Thuama - Béarla!) . Bainmuid leis an dar séipéal sa pharóiste, Séipéal na Tullaí - séipéal stairiúil mar a thárlaíonn sé mar bé Séipéal Naomh Colmcille na Tullaí an chéad séipéal in Éirinn a tógadh faoi rialacha nua a tháining as an dara Comhairle Vatacáine sna seascadaí. Sé sin an céad eaglais sa tír a tógadh leis an altóir oiriúnach do íobairt an Aifrinn agus an sagart ag seasamh len a aghaidh i dtreo an phoball.  Romhe sin ba i Laidin agus lena dhroim don bpoball a deineadh an gnás Eocharaisteach - le ceithre chéad agus bfhéidir i bhfad níos mó bliaina. Ach ní faoi seo atá mé ag scríobh!

Naomh Colmcille, An Tullaigh

Tá sé de nós nuachtlitir beag a bheith again sa pharóiste le tamall anuas. Bíonn nuacht áitiúil, fógraí amantai Aifrinn agus rudaí suimiúla eile ann. Chuir mé spéis sa píosa seo, ó pheann an t-sagairt pháróiste, a bhí ann ar an Domhnach.

"Oíche Nollag/Lá Nollag
Bhí sé íontach an slua mór a fheicheál ag Aifreann na Nollag. Bhí sé deas daoine a fheiceáil ann nach bhfaca mé le píosa, b'fhéidir nach bhfaca mé aríamh ann, comh maith leis na daoine a fheicim ann go rialta. Is fíor sin faoi chuile duine idir sean agus óg ach caithfidh mé a rá go raibh sé íontach uilig an méid daoine óga a fheiceáil.

"Níl fhios agam cén fáth a raibh tú ann. B'fhéidir gur consias a bhí i gceist, b'fhéidir gur 'draíocht, na Nollag, b'fhéidir gur athnuachan creidimh, nó bfhéidir gur iarracht maith an ceann is fearr a fháil ar leisce, rud a bhíonn ar chuile dhuine againn ó amm go chéile ach nach bhfuil sé comh h-éasca ag cuid géileadh dó is mar atá ag cuid eile.

"Is cuma cén fath a raibh tú ann! Bhí tú ann agus bhí ár gcéiliúradh níos saibhre mar gheall go raibh tú ann. Iarraim oraibh uilig ach go háirithe ar na daoine óga iarracht a dhéanamh amach anseo an creidimh sin atá mé cinnte atá go domhain in bhur gcroí a athnuachan agus ar dtús, mar atá ráite agam cheanna, am a caitheamh le Dia chuile lá agus más féidir ar chor ar bith freastal ar an Aifreann níos rialta b'fhéidir ná mar a bhí sibh ag déanamh."

Ansin  chuireann sé dúshlán eile ós a gcomhair:

"Iarraim oraibh ansin páirt níos gníomhaigh a ghlacadh mar léitheoirí nó mar ministéirí. Tógann sé creideamh agus má dhéanann sibh macnamh air tá mé cinnte go bhfuil an creideamh sách láidir ag formhór agaibh, agus tógann sé misneach. Ta súil agam go bhfuil an misneach ag go leor agaibh. .."

Ag an deireadh tá cuireadh tugtha aige. "Más maith le éinne ceist creidimh, nó léitheoireacht nó ministreacht a phlé beidh fáile rompu glaoch isteach am ar bith!"

Dod' Léitheoir nó duit féin!

Léigh mé píosa i mblag Scott de Búitléir ar maidin a chuir ag smaoineamh mé! Chuireann sé an cheist. Cé mhéid léitheoirí atá agat? agus b'é an cheist féin a thosaigh mé ag smaoineamh!

Filíocht nua?

Cé mhéid léitheoirí atá agam-sa?

Bhuel tá níos mó ná blag amháin agam. Cinn in mBéarla a bhaineann  le mo chuid ghnó an cuid is mó. Bíonn thart ar míle nó míle go leith ag breathnú orthu siúd. Tá an ceann seo in a scrítear gach uile rud ní go rialta ach trí nó ceithre uair sa mhí. Tá spéis aga i gcúrsaí Gaeilge ach bheartaigh mé roinnt bhliain ó shin gan scríobh faoin nGaeilge nó faoin nGaeltacht sa bhlag seo, An Codú,  agus d'oscail mé ceann nua faoin ábhar sin - Gealtacht21. Agus tá ceann eile i mBéarla leis a bhaineann leis an ábhar chéanna. Is dócha gur chinn pearsanta iad siúd agus níl mé ró chinnte cé chomh cruinn is atá na figiúirí atá agam. Breis is míle a tháinig chuig An Codú i rith na bliana agus dhá mhile dha chéad chuig Gaeltacht21!

Ach ardaíonn Scott pointe eile "is cuma an líon má tá an t-ábhar sásúil go leo!" Tá cara agam i Meiriceá, Jon DiPietro. Tá staidéar deanta, agus á dheanamh aige ar marcaíocht agus na meán sóisialta. Tá nath cainte aige "Remarkable Content!" agus is fiú alt aige Remarkable Content’s “Big Three” a léamh, más a lorg léitheoirí atá tú. Agus tú ag meas méid do chuid leantóirí ní mór Friends, Followers, Fans? Phooey! a léamh leis! (I mBéarla atáid!). Féach ar an leathanach seo ag Wordpress - "Getting more site traffic!" Tá roinnt mhaith smaointe ansin.

Ach seans nach bhfuil tú ag scríobh do dhaoine eile ach duit fhéin amháin. Níl tú id aonair! Mar a deireann Seth Godin, guru agus blagadóir den scoth, a tháining mé air breis is dhá bhliain ó shin, sé blagadóireach filíocht nua (Béarla) na haoise seo.

Cuireann Scott an ceist, "más blagadóir thú; an bhfuil do chuid blagadóireachta sásúil go leor dod' léiritheoir?" Chuirfinn fhéin leis an gceist sin: "Bhfuil do chuid blagadóireacht sásúil go leor duit fhéin!" 

Féach píosa eile ó bhlag Aonghus Uí Almhain: Dom féin!

Cuireadh do Mhuire

An eol duit, a Mhuire,
Cá rachair i mbliana
Ag iarradh foscaidh
Do do Leanbh Naofa
Tráth a bhfuil gach doras
Dúnta ina éadan
Ag fuath is uabhar
An chine dhaonna?
Deonaigh glacadh
Le cuireadh uaimse
Go hoileán mara
San Iarthar cianda:
Beidh coinnle geala
I ngach fuinneog lasta
Is tine mhóna
Ar theallach adhaint.

Dán le Máirtín Ó Díreain, Nollaig 1942; (Dánta Aniar, 1943)

Pic: Risteárd Ó Cionga (1907-1974)

Blás Iodáileach i gcroí lár na Gaillimhe

Tá an Nollaig ag druidim orainn agus caitheamar am istig sa "gealcathair" inné. Bhí na sluaite istig ann agus chuamar ó siopa go siopa lenár liosta, é seo dó siúd, rud-ín beag dí siúd....isteach sa margadh Nollaig sa bhFaiche. Hataí aisteach ann, galúnach lámh dhéanta, bréagáin agus boladh íontach ó na bhothán bhia. Daoine ag rith anseo is ansiúd.

Bhí an-chuid déanta againn agus bhí ocras orainn. Chinneamar dul chuig proinnteach a bhí sa tSráid Láir ach, mo léan, ní raibh sé ar oscailt. Chuamar i dtreo Sráid na Súdairí Íocht. Sráidín beag atá ansin agus ní bheinn ag súil le mórán ann ach thugeamar faoi dearadh go raibh áitín an bheag ansin. Venice an t-ainm a bhí air. Ar bhealach chuir sé áiteacha san Iodáil in gcuimhne dom. Bhí an áit glan, an-bheag, agus éasca gan bacaint leis. Bhí ocras orainn agus bhaineamar triall as.


Cuireadh fáilte romhainn, bhí dhá bhoird le custaiméirí ionta agus ní raibh ach freastalaí amháin, Iodáileach. Thug sé an biachlár dúinn. Ní raibh mórán rogha air - comhartha maith dár linn in áit bheag. Béilte pasta agus pitsa don chuid is mó. 

"Ar mhaith leat rud éigin le n-ól?" Bhí mise ag tiomáint agus ní raibh ach uisce uaim. Theastaigh gloine fíon rosé ó mo bhean. Dúirt sé go raibh dhá chineál, cheann milis agus ceann "searbh" nó tirim. Ní raibh sí ró chinnte agus ansin dúirt an freastalaí, "An maith leat iad a thrialladh sula a ndéanann tú do rogha?" (Ní fhaca mise é sin ag tárlúint in aon áit eile riamh!) Thóg sí a ceann tirim, ceann Spáinneach a bhí go hálainn - boladh deas, sú chraobha agus sú talún agus iarbhlas úr, dár leis an píos a bhí scríofa i gclár an fhíona - is leor a rá gur thaitn sé leithí.


D'ordaíomar pasta, le cloicheáin friochtha agus beachán trimithe sa ghrian le anlann fhíona geal a bhí agamsa - di Roma. Bhí béile cosúil leis aicí fhéin ach go raibh anlann phesto agus teas bog churai.  Bá béile an-bhlasta a bhí ionta. Níor fhéadamar aon locht a fháil ar cheachtar den dá béile agus is beag a bhí fágtha nuair a bhíomar críochnaithe. 


Tá dhá rud a úsáidim mar shlat tomhais nuair atá me in phroinnteach Iodáileach. Fiúntas an tiramasú agus conas mar atá an cáifé expresso. Uaireanta bíonn an tiramasú ceannaithe ón taobh amuigh, - ach anseo bhí sé úr blasta agus beagáinín meisciúil mar is ceart é a bheith! Agus an cáife - expresso ceart Iodáileach, crema ceart ar a bharr agus láidir.

Agus an costas do bheirt €36.40 - praghsanna Iodáileach leis!


Bhí an seirbhís ar fheabhas, fear a bhí ann agus duine amháin sa chistín bídeach. Molaim go mór an áit agus beidh muid ar ais!

Tá an Nollaig ag teacht....agus an ríomhlóid!

"Aoine dubh" an tainm a thugann na Meiriceánaigh ar an lá i ndiaidh a mórfhéile bhuíochais -  Lá an Altaithe. Is ar an lá sion a thosnaíonn siad ag siopadóireacht don Nollaig!

Is maith liom siopadóireacht don Nollaig, na soilse, an ceol, chuile duine ag rith anseo is ansiúd ag lorg é seo nó é siud! Tá se de nós agam páipéar burlála gan aon rud scríofa ortha mar bíonn siad i gcónaí as Bearla, "Seasons Greetings" "Happy Christmas" agus eile! Ach inné chonaic mé bíogáil nó tuít "Dóibh siúd ar mhaith leo a mbronntanais a bheith i bpáipéir Gaelach!" (GRMA a Aonghuis Uí Almhain!). Bhí nasc aige chuig suíomh nár bhfaca mé cheanna. Comhlucht Éireannach, Dúrud, an suíomh a luaigh sé!


"Creideann Dúrud go bhfuil dlúthbhaint ag úsáid teanga i bpobal le sláinte eacnamaíoch an phobail áirithe sin. Nuair a bhaineann pobal leas as teanga ar leith, cruthaítear iliomad féidearthachtaí gnó, mar bíonn gá le seirbhísí agus le táirgí sa teanga áirithe sin, agus iad baill an phobail féin amháin a chuireann a leithéid ar fáil, murab ionann agus daoine i dtír éigin eile, faoi mar a tharlaíonn de ghnáth i gcás na hÉireann."

Cé go bhfuil gnó na comhluchta seo dírithe ar miondíoltóirí agus ní ar an "gnáth phobal" tá eolas ar atá á dhéanamh acu le feiscint acu ann. Is cosúil gur thosaigh siad san earnáil logánú, ag déanamh aistrúcháin bhogearraí ríomhaire agus eile. Sé Durud atá taobh thiar den dá suíomh scriobh.ie (cur síos ar na háiseanna ríomhaireachta agus idirlín is fiúntaí a bhaineann le scríobh sa Ghaeilge.) agus nascanna.ie (áis lárnach do dhaoine atá ag lorg eolais maidir leis na feidhmchláir agus na háiseanna ríomhaireachta ginearálta eile atá ann sa Ghaeilge!).  Ach ní chlíonn siad leis sin amháin agus táid sásta mar shampla, obair mar dáiliúchán earraí le baint éigin teanga leo!

Ina measc siúd tá an páipéir burlála thusluaite!

Rinne mé teangabháil leo le fáil amach cá raibh sé le fáil anseo i gConamara. Tháinig siad thar n-ais taobh istig le uair a chloig! Is cosúil go bhfuil sé le fáil ag An Spailpín Fánach ar an Spidéal. (Is fiú dul isteach ansin le brontannais Nollag le chuir isteach sa páipéar deas seo leis!!)

Is dócha go mbeidh an páipéar seo le fáil i siopaí Ghaelach in d'áit dúchais fhéin mar An Siopa Leabhair i Sr Fhearchair, BÁC. Chuir ceist orthu nuair a bhuaileann  tú isteach le haghaidh do chuid chartaí Nollaig ag Aonach na gCártaí!

Dóchas & Misneach inár gcroíthe?

Bhí mé ag breathnú ar insealbhú Micheál D. Ó hUiginn mar Úachtarán ar Éirinn. Chuir sé íontas orm nach raibh níos mó Gaeilge ag na tráchtairí ar RTÉ 1. Rud eile a chuir isteach orm ná an méid Béarla a bhí sa searmanais féin. Nuair a tháinig na daoine mór le rá isteach sa seomra fógraíodh "All rise!"

Bhí na paidreach go léir i mBéarla seachas an Ár n-Athair. Murach go raibh Béarla agam ní thuigfinn aon cheann de na paidreacha. Cá raibh an Ghaeilge éigeantach?

Ba i mBearla amháin a labhair an Taoiseach - ague beagán - fíor bheagán - den Ghaeilge tríd agus mar an gcéanna ag an Uachtarán nua, cé go raibh níos mó Gaeilge agus meas ar an nGaeilge ina oráid siúd. Tá an oráid le léamh i nGaeilge ar shuíomh an Úachtarán!

Léiríodh sclábhaíocht an stáit don Bhéarla mar mar atá léirithe go laethúil ag gach craobh den rialtas, suíomhanna idirlíon san áireamh. De gnáth bíonn URL (aimsitheoir aonfhoirmeach acmhainne) gach roinn bunaithe ar an ainm i mBéarla. (m.s. finance.gov.ie nó www.president.ie). Agus cloistear gearán go minic faoi chostas aistriúcháin agus is aistriúcháin ó Bhéarla go Gaeilge atá i gceist. Bheadh sé go deas na doiciméad a bheith scríofa i nGaeilge agus aistriúchán a dhéanamh ar sin.

Mar sin féin, tá meas agam ar an Uachtrán nua. Fearr deas lách é agus mar a dúirt an Taoiseach (i mBéarla) is fear uasal é agus bainfidh sé taitneamh as a thréimhse san uachtarántacht.

"A mhuintir na hÉireann agus a chairde na hÉireann sa bhaile agus i gcéin, níl ann d'onóir níos mó ná a bheith tofa i m'Uachtarán ar Éirinn. Gabhaim buíochas libhse, a mhuintir na hÉireann as an onóir atá bronnta agaibh orm agus glacaim le freagrachtaí ollmhóra na hoifige sin, freagrachtaí ar mór agam iad. 
.....
"A mhuintir na hÉireann, ar aghaidh linn le chéile leis an dóchas agus an misneach sin a bhí is ba chóir a bheith i gcónaí in ár gcroí."

Is fiú breathnú ar léarmheas "Grá faoi Ghruaim" (Néidí) ina blog "An bhfuil cead againn Uachtarán a thabhairt ar an bpresident arís?" 

Deireann sí ag a deireadh "Don chéad uair riamh bhí óráid againn inniu ina raibh ar dhuine Gaeilge agus Béarla a thuiscint, dá mba mhian leo an óráid ar fad a thuiscint. Mo cheol thú Michael D! Tá uachtarán againn go féidir linn go léir bheith bródúil as."

Tá siad ag teacht ....ach amháin Dana!

Mar a bhíodar ar TV3

Deimhníodh inniu go gcraolfar díospóireacht dátheangach teilifíse ar TG4 Dé Máirt seo chugainn, 18 Deireadh Fómhair ina mbeidh iarrthóirí do Thoghchán na hUachtaránachta páirteach. Áras 2011 is teideal don chlár nuálach seo, faoi chathaoirleacht Pháidí Uí Lionáird, ina mbeidh seisear de na hiarrthóirí á gcur féin i láthair agus i mbun plé dátheangach lena gcéilí comhraic. Chuir Dana Rosemary Scallon in iúl nach dtig léi a bheith páirteach sa gclár mar go raibh coinne eile déanta aici roimh ré. Craolfar an clár speisialta díospóireachta seo ag 7pm ar an Mháirt 18 Deireadh Fómhair agus athchraolfar é ag 11.05pm an oíche chéanna sin.

D’éirigh thar barr le Díospóireacht na gCeannairí ar TG4 le linn an fheachtais Olltoghcháin san Earrach, clár ar fhéach 500,000 duine ar na craolta teilifíse agus 30,000 eile ar an Seinnteoir.

Theastaigh ón gcainéal díospóireacht teilifíse a sholáthar idir iarrthóirí do Thoghchán na hUachtaránachta 2011 freisin. Tá formáid an chláir seo leagtha amach ag tabhairt san áireamh an éagsúlacht líofachta Ghaeilge atá ag na rannpháirtithe agus mian TG4 an deis a thabhairt dóibh ar fad iad féin a chur in iúl sa teanga sin agus díospóireacht a dhéanamh ina dhiaidh sin leis na hiarrthóirí eile ina rogha féin teanga.

Déanfaidh gach rannpháirtí tús-ráiteas gearr i nGaeilge. Ina dhiaidh sin leanfaidh díospóireacht 40 nóiméad nó mar sin agus a rogha teanga ceadaithe d‘iarrthóirí. Críochnóidh an plé le ráiteas gearr Gaeilge ó gach iarrthóir mar chlabhsúr. (Beidh an clár á réamhthaifeadadh le deis a thabhairt fotheidil a chur air don chraoladh.)

Deir Leascheannasaí TG4, Pádhraic Ó Ciardha, go bhfuil an cainéal thar a bheith sásta a leithéid de dhíospóireacht a eagrú agus a chraoladh. “Ní minic a fhaigheann pobal na hÉireann an deis Ceann Stáit a thoghadh" a dúirt sé. “Mar chraoltóir seirbhíse poiblí, is mian linn a bheith lárnach sa gcaibidil phoiblí faoin gcinneadh tábhachtach seo agus deis a thabhairt do phobal féachana TG4 cumas na n-iarrthóirí a mheas.” 

Pictiúir íontach le fáil "Díospóireacht TG4 "

Dul faoi na gréine...

Iarraidh orm an fhuinneoig ar bharr an tí a dhúnadh ar an lá deireannach de Meán Fomhair.

Rith mé thuas staghaire agus sular dhún mé í thug mé faoi dearadh go raibh dath cineál dearg sa spéir. Chuir mé mo chloigeann amach agus bhreathnaigh mé siar agus chonaic mé radhar álainn nár bhfaca mé cheanna.

Ghlaogh mé ar mo bhean agus d'fhéachamar beirt ar an radharc álainn.

 

Thóg mé pictiúir de le mo fón phóca agus chuir mé ar leathanach Facebook Gaeilge Amháin é. Bhí cara linn níos faide siar ná muide i mBaile Uí Chonghaile a thug faoi dearadh a spéir álain leis. Tá cónaí uirthe in aice le Ceann Léime agus togadh pictiúir álainn eile ansin de.

 

Is cosúil gur thug duine in Oideas Gael ó thuaidh dTír Chonail faoi deara é leis agus chuireadar féin pictiúir de thuas ar líne.

"Luí na Gréine sa Ghleann aréir - ní fhaca muid a leithéd ariamh roimhe!" a duradar.

Mar a dúirt an file:

"Níl aon chríoch eile

Mar luí na gréine..."